Datis de seizoensfactor. Nog even Merel, dan is de R weer uit de maand. Nog twee maandjes is het burgermeester.

't is wel burgervader volgens de Van Dale. Hi hi, zie tweede omschrijving.

bur·ge·mees·ter (de ~ (m.))
1 wettelijk burgerlijk hoofd en vertegenwoordiger van een gemeente => burgervader, de eerste burger
2 benaming voor twee soorten meeuwen uit noordelijke streken met een zeer licht verenkleed [Belg.]

Het is de meester van de burg of burcht

Misschien omdat meeste goedbetaalde burgervaders incompleet / veelal verhinderd zijn wanneer de ondergeschikte bevolking dringend beroep op hen doet.

Dan was het burgeNmeester geweest, Roel.

@iamzero: het is toch 1 burg/burcht?

Nou en? Dat is de regel helemaal niet.

@iamzero: dat lijkt me een beetje een beperkte interpretatie. Dat woord bestaat al zolang dat het niet met de huidige spellingsregels in gedachte verzonnen is. In het Duits is het volgens mij Bürgermeister, in Luxemburgs dacht ik ook met die extra r.

Ik denk niet dat ik als neerlandicus een beperkte interpretatie heb van de spellingsregels. Of het nu 1 burg/burcht is of dat het er 80 zijn, maakt voor de spelling van de tussen-n helemaal niks uit. Dat die n er niet staat, betekent ofwel dat het geen samenstelling is van burg/burcht en meester, ofwel dat die samenstelling niet meer als zodanig wordt herkend, ofwel dat de opstellers van het Groene boekje een fout hebben gemaakt.

Hereboer?

Maar in het Engels is onze burgemeester weer wel een burgomaster en niet een burghermaster.

als historica-in-spe kan ik iamzero melden dat hij in ieder geval een beperkte interpretatie heeft van de regels toen het woord ontstond. Voor zover die er toen ueberhaupt waren. En dat als er dus iets op van toepassing is, dat dan een oude regel moet zijn, en niet een nieuwe. En dat groene boekje, tja...

Burggraaf? Burgergraaf? Graafburger??

Ik zou denken dat het ooit wel burgermeester geweest is, maar dat ze de 'r' met verloop van tijd gewoon hebben weggelaten omdat het zo makkelijker uit te spreken is.

Burgermeester is een beetje burgerlijk...

@johanneke: ik weet niet hoe het woord is ontstaan, ik verklaarde alleen waarom er geen tussen-n staat. Terwijl die arme Merel zich alleen maar afvroeg waarom er geen R staat...

Er is toch maar 1 burcht (dorp, stad) om meester van te zijn, terwijl je vader bent van meerdere burgers (in het dorp of stad)?

...of ben ik al te lang weg van de basisschool?

@ iamzero: dat probleem van die tussen-n heb je zelf opgeworpen. Ik denk zelf namelijk dat er best wat in zit, in de suggestie van burg/burcht. En dan is het de vraag of er in die tijd wel regels voor tussen r-en of n-en waren. Niet, dus. En dan is het weer best logisch dat er ooit een gangbare vorm gestandardiseerd is. Ver voor de betovergrootvaders van de opstellers van het groene boekje het levenslicht zagen. ofzo.

Het ging volgens mij om de 'R' niet om de 'N'. En het komt echt wel van burger niet van burcht. Het is namelijk wel burgervader. Ik denk dat het gewoon ingeburgert is die Burgemeester. Aardig is wel als je googled op burgermeester dat veel mensen dat woord toch gebruiken, ondanks dat het feitelijk niet bestaat.

Mack, Merel leest je log!

@wolter: daarom vind je met google natuurlijk ook "ingeburgert is" op google. Is ook geen bestaand woord ;-)

@johanneke: in 'die tijd' (welke het ook was) waren er best regels voor r-en en n-en. Niet zo gedefinieerd als nu, maar toch. Hoe dan ook, ook op hele oude woorden ('hoerenjong') worden nieuwe regels zonder problemen toegepast. Dus als 'burgemeester' een samenstelling is van 'burg' en 'meester', dan wordt dat niet meer als zodanig herkend, anders had er een tussen-n moeten staan.

Ah, hier staat het, in de Schrijfwijzer, p. 180. Uitzondering 5: "Het gaat hier onder andere om schijnsamenstellingen, samenstellingen waarin de oorspronkelijke betekenis van een van de delen niet meer herkenbaar is...". Als voorbeeld wordt 'burgemeester' genoemd.

Ik kan het niet meer aanzien. Merel, trek de plug eruit. Het antwoord staat in het Groene Boekje of anders weet Paul het wel. Ophouden nu met deze onzinnige discussie van stumperds die op vrijdagmiddag het wiel proberen uit te vinden. Wie heeft er een Fiat Panda te leen voor een verfrissende zelfmoord?

Kunnen we niet collectief een eind maken aan die onzinnige tussen-n? Ik bedoel: kerkeNraad, wiegeNdood.. da's toch het werk van halve zolen? Het leidt bovendien tot rare uitwassen als zonneNwijzer en koninginneNsoep.

@Kiers Is een Daihatsu Charade (sport) ook goed?

@ Sierra:
Jaaaah! Weer een spelling(s)vernieuwing!
zucht

Ha fijn, Kiers.
Ha fijn, Johanneke.

Dat is nieuwetijdsspelling ... (denk ik)

Omdat de burgers hem nog steeds niet mogen kiezen.

Is dat geen oude genitief ofzo?

Check dit dan:
http://www.onzetaal.nl/advies/apekool.ht..

Het Etymologisch woordenboek van Van Dale zegt dat burgemeester afgeleid is van het midden-nederlandse woord borche, borch wat zoiets als burcht of stad betekent. Letterlijk dus meester van de borche.

Een andere verklaring is dat het woord burgemeester is afgeleid van borgemeester. Iemand die in de 18e eeuw de meester was van de financiele middelen (borge) van een stad. De betekenis van het woord burgemeester is niet hetzelfde als het oude borgemeester.

Ik vond een uitleg over dezelfde vraag in het Zuid-Afrikaans:

Die eerste burger is meester van die burg – die ou woord vir 'n versterkte stad of kasteel; hy sou die burgmeester gewees het, maar toe sluip daar 'n voegsel-e in wat dit burgEmeester maak. Burger is die inwoner van die burg. (Dit alles beteken dus eintlik dat die perd met die goue ketting op stadraadsvergaderings nie die burgers se meester is nie.)

:-)

Onze Taal http://www.onzetaal.nl reageert. Met een stuk uit een nummer van Onze Taal:

R was eens? [1]: burge(r)meester
Casper Koene - Brussel

Henk van den Heuvel en Catia Cucchiarini voeren in hun artikel 'R was eens?'
(Onze Taal april) burgemeester op als voorbeeld van een woord met een verdwenen r. Maar was burgemeester vroeger echt wel burgermeester? In ieder geval het etymologisch woordenboek dat ik raadpleegde, ondersteunt mijn veronderstelling dat de burge(r)meester in een vroeg stadium gezien werd als de meester van de 'burgh' (namelijk in 1254), en pas later ook wel als die van de 'burgher' (1297). Misschien dat het oude woord burgermeester is ontstaan doordat men het oudere burch(e)meester niet goed meer begreep. Dat zou dan betekenen dat er al langgeleden - nog ver voordat de r in het woord verdween - een r is verschénen.

Naschrift redactie
Het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT) geeft geen aanwijzingen voor de stelling dat het oude burg(e)meester zich ooit heeft ontwikkeld tot
burgermeester: "De naam burgermeester is (...) op te vatten als 'der burgheren meester', zooals Hooft [1581-1647 - red.] het uitdrukt (...) Aan burgimagister (in de 14de eeuw voorkomende) beantwoordt burchmeester, in België oudtijds een gewone term (...) Deze vorm is in België en Noord-Frankrijk verfranscht tot bourguemaistre (in den Dict. Génér. vindt men eene bewijsplaats uit het jaar 1309), en waarschijnlijk onder invloed daarvan is weer ontstaan de Nederlandsche vorm burgemeester, dien men anders zou moeten beschouwen als eene verminking van burgermeester. Eene zuiver Nederlandsche samenst. met burg kan burgemeester niet zijn."

In ieder geval sluit het WNT de stelling van
Henk van den Heuvel en Catia Cucchiarini, namelijk dat het hedendaagse burgemeester voortkomt uit burgermeester, niet uit.

Vandaag is deze discussie ook opgenomen in de feed van Onze Taal.